68% F0 tồn tại triệu chứng hậu COVID-19: Có 4 dấu hiệu cần đi khám để được chẩn đoán, điều trị

 Một kết quả khảo sát đánh giá tình trạng hậu COVID-19 cho thấy đa phần ‘cựu’ F0 còn tồn tại triệu chứng hậu COVID-19 từ 2 – 5 tháng (chiếm 68%); 17,4% bệnh nhân có triệu chứng hậu COVID-19 nhiều hơn 5 tháng; khoảng gần 5% vẫn còn những triệu chứng sau 10 tháng

68% F0 tồn tại triệu chứng hậu COVID-19 từ 2 – 5 tháng

Theo Bộ Y tế, hiện Việt Nam đã kiểm soát tốt dịch COVID-19  Hơn 9,5 triệu người mắc COVID-19 tại Việt Nam đã khỏi, tuy nhiên, hậu COVID-19 vẫn hiện hữu  được biết đến với nhiều dấu hiệu. 

Tổ chức Y tế thế giới và Trung tâm kiểm soát dịch bệnh Hoa Kỳ (CDC Hoa Kỳ) đã tổng kết trên 200 dấu hiệu của người sau mắc COVID-19  Nổi bật là các dấu hiệu cảnh báo cần sự trợ giúp y tế khẩn cấp từ nhân viên y tế, tổn thương tại phổi như khó thở; mệt mỏi, căng thẳng, lo âu, trầm cảm và rối loạn giấc ngủ, các dấu hiệu về giọng nói sau đặt nội khí quản…

68% F0 tồn tại triệu chứng hậu COVID-19: Có 4 dấu hiệu cần đi khám để được chẩn đoán, điều trị  - Ảnh 1.
Một kết quả khảo sát đánh giá tình trạng hậu COVID-19 cho thấy đa phần ‘cựu’ F0 còn tồn tại triệu chứng hậu COVID-19 từ 2 – 5 tháng (chiếm 68%); 17,4% bệnh nhân có triệu chứng hậu COVID-19 nhiều hơn 5 tháng; khoảng gần 5% vẫn còn những triệu chứng sau 10 tháng

Tại một hội nghị về tập huấn Hướng dẫn chẩn đoán, điều trị, phục hồi chức năng và tự chăm sóc một số bệnh có liên quan sau mắc COVID-19 do Cục Quản lý Khám chữa bệnh, Bộ Y tế tổ chức mới đây, PGS.TS Nguyễn Trường Sơn- Thứ trưởng Bộ Y tế nhấn mạnh: Ngày càng có nhiều thông tin, bằng chứng khoa học về các dấu hiệu liên quan sau mắc COVID-19, có suy giảm chức năng ở các cơ quan, đòi hỏi phải có hướng dẫn của cán bộ y tế để người dân biết, tiếp cận, xử trí, nâng cao sức khỏe, phục hồi chức năng và trở về với công việc, đời sống thường ngày.

Một kết quả khảo sát đánh giá tình trạng hậu COVID-19 đối với người lao động trẻ Việt Nam do Hội Thầy thuốc trẻ Việt Nam vừa công bố cho thấy đa phần bệnh nhân còn tồn tại triệu chứng hậu COVID-19 từ 2 – 5 tháng (chiếm 68%), tuy nhiên có đến 17,4% bệnh nhân có triệu chứng hậu COVID-19 nhiều hơn 5 tháng và khoảng gần 5% bệnh nhân vẫn còn những triệu chứng này sau 10 tháng kể từ ngày có kết quả xét nghiệm âm tính với virus SARS-CoV-2. 

Khảo sát này được tiến hành trên 17.000 người dân tham gia chương trình khám bệnh chăm sóc sức khỏe hậu COVID-19 trong Hành trình Thầy thuốc trẻ tình nguyện vì sức khỏe cộng đồng trong tháng 5/2022.

Cũng theo khảo sát trên, bệnh nhân thường có từ 2-3 triệu chứng điển hình liên quan đến hậu COVID-19 trong số 203 triệu chứng mà Bộ Y tế đã xác định, chủ yếu tập trung ở nhóm bệnh lý liên quan đến tâm thần như (chóng mặt, đau đầu, khó tập trung, mất ngủ, …) và nhóm bệnh lý về hô hấp (ho, khó thở).

Nghiên cứu cũng chỉ ra mức độ và thời gian bị triệu chứng COVID-19 kéo dài không liên quan đến thời gian bị mắc COVID-19 (chỉ 2% dương tính với SARS-CoV-2 nhiều hơn 14 ngày) hay mức độ nghiêm trọng khi bị nhiễm COVID-19 (có triệu chứng nặng và nhập viện khi bị mắc COVID-19 dưới 10%).

Đáng nói là tỉ lệ nữ giới có xu hướng cao hơn nam giới về khả năng bị COVID-19 kéo dài (nữ 64,63% và nam 35,37%), điều này cũng được nêu tại nhiều nghiên cứu trước đó. Ngoài ra, với nhóm lao động trẻ, bệnh nền không phải yếu tố ảnh hưởng đến khả năng bị hội chứng hậu COVID-19 kéo dài (chỉ 3,6% bệnh nhân có bệnh lý nền). Có tới 70,80% bệnh nhân có ý thức tự rèn luyện sức khỏe (tập thể dục, tập thở) sau khi bị nhiễm COVID-19.

Qua phân tích cho thấy đối với bệnh nhân giới tính nam, có thời gian mắc COVID-19 trên 14 ngày, hút thuốc lá, uống rượu bia và không tập thể dục đều sẽ làm tăng nguy cơ kéo dài các triệu chứng hậu COVID-19.

Giảm nhẹ ảnh hưởng của đại dịch COVID-19 đến sức khỏe tâm thần của một số nhóm nguy cơ cao

Theo ông Nguyễn Hữu Tú, Phó chủ tịch Hội Thầy thuốc trẻ Việt Nam, thành viên nghiên cứu, những triệu chứng hậu COVID-19 hay COVID-19 kéo dài, đặc biệt đối với lực lượng lao động trẻ là thách thức mới của ngành y tế cũng như của đất nước nói chung.

Để đảm bảo sức khỏe cho lực lượng lao động này cũng chính là đảm bảo nguồn lực con người phát triển đất nước, đòi hỏi các ngành, các cấp đều cần có những chính sách phù hợp, hỗ trợ người dân phục hồi hậu COVID-19. Đặc biệt, những vấn đề cấp thiết như vấn, chăm sóc sức khỏe tâm thần tại cộng đồng, trường học, doanh nghiệp còn mỏng, cần có các giải pháp hỗ trợ và mở rộng bao phủ can thiệp.

Ngoài ra, nhóm nghiên cứu cũng cho rằng cần hỗ trợ chính sách, thúc đẩy xã hội hóa y tế giúp mọi người dân đều có điều kiện kiểm tra chức năng hô hấp và tăng cường hướng dẫn, phổ biến những bài tập phục hồi chức năng hô hấp.

Đối với người dân mắc COVID-19 và có triệu chứng hậu COVID-19, nhóm nghiên cứu khuyến cáo, người dân cần tăng cường vận động thể chất và dinh dưỡng hợp lý.

Tìm hiểu thông tin qua nguồn chính thống, tránh tự sử dụng thuốc không chỉ định (đặc biệt là kháng sinh), tránh sử dụng thuốc không rõ nguồn gốc, thuốc nam, thuốc dân tộc chưa được Bộ Y tế khuyến nghị cho điều trị hoặc hỗ trợ phục hồi hậu COVID-19;

Theo dõi thể trạng, lưu ý những hội chứng hiếm (tự miễn dịch, đau ngực kéo dài, …) nhưng cũng tránh hoang mang, tìm đến cơ sở y tế khi không cần thiết.

Cũng về vấn đề này, PGS.TS Nguyễn Tuấn Hưng, Giám đốc Bệnh viện Tâm thần Trung ương 1, cho biết nghiên cứu đề tài cấp bộ về “Thực trạng stress, lo âu, trầm cảm của một số nhóm nguy cơ trong đại dịch COVID-19 và hành vi ứng phó“, nhóm tác giả nhận thấy cần đánh giá thực các vấn đề nêu trên đối với nhân viên y tế, học sinh THPT và công nhân đang làm việc trong các khu công nghiệp.

Đặc biệt, việc nghiên cứu đề xuất mô hình nhằm giảm nhẹ ảnh hưởng của đại dịch COVID-19 đến sức khỏe tâm thần của một số nhóm nguy cơ cao dưới góc độ của y tế công cộng (tư vấn, giáo dục, truyền thông sức khoẻ) cần được triển khai trong bối cảnh hiện nay.

Tại hướng dẫn mới nhất về Phục hồi chức năng và tự chăm sóc các bệnh có liên quan sau mắc COVID-19, Bộ Y tế nhấn mạnh nếu sau mắc COVID-19 tình trạng mệt mỏi kéo dài mặc dù đã tự điều chỉnh về nhịp độ và các hoạt động ưu tiên, ảnh hưởng rõ rệt đến sức khỏe và sinh hoạt hàng ngày, kèm theo một số triệu chứng như:

  1. Mệt mỏi sau khi làm việc gắng sức và kéo dài trên 24 giờ;
  2. Ngủ không yên giấc;
  3. Suy giảm trí nhớ hoặc khả năng tập trung;
  4. Đau cơ, đau nhiều khớp nhưng không sưng, nóng, đỏ; Đau họng hoặc loét miệng; đau đầu … các ‘cựu’ F0 cần đi khám tại phòng khám chuyên khoa để được chẩn đoán và điều trị phù hợp.

Ngoài ra, nếu cảm thấy mệt mỏi kéo dài sau mắc COVID-19, đồng thời có bệnh mạn tính về tim mạch (bệnh mạch vành, suy tim…), bệnh nội khoa (đái tháo đường, bệnh thận mạn, bệnh phổi tắc nghẽn mạn tính…) hoặc có biến chứng về tim mạch, hô hấp…trong thời gian nhiễm COVID-19, bạn không nên trì hoãn mà cần khám và quản lý sớm tại các phòng khám chuyên khoa tương ứng.

theo: SKĐS