Từ năm 2025, mỗi công dân Việt Nam sẽ sở hữu một “Hộ chiếu sức khỏe số” tích hợp trên ứng dụng định danh quốc gia. Đây không chỉ là công cụ giúp đi lại quốc tế thuận tiện mà còn là “trợ lý thông minh” quản lý lịch sử tiêm chủng và phòng bệnh từ khi sinh ra cho đến khi già đi.
Bộ Y tế vừa công bố triển khai hệ thống Hộ chiếu sức khỏe số & Tiêm chủng trọn đời (Digital Health Passport & Lifetime Immunization). Chính sách này đánh dấu việc khai tử sổ tiêm chủng giấy truyền thống, thay thế bằng hệ thống quản lý dữ liệu tập trung, minh bạch và bảo mật cao.
Điểm đột phá của chính sách này là tính liên tục và trọn đời. Trước đây, dữ liệu tiêm chủng thường bị rời rạc giữa chương trình tiêm chủng mở rộng (trẻ em) và tiêm chủng dịch vụ (người lớn). Với Hộ chiếu sức khỏe số, toàn bộ lịch sử từ những mũi tiêm sơ sinh, tiêm chủng phòng dịch cho đến các mũi tiêm nhắc lại ở tuổi già đều được lưu trữ trên một nền tảng duy nhất.
Người dân chỉ cần xuất trình mã QR trên điện thoại khi đi khám chữa bệnh hoặc thực hiện các thủ tục hành chính. Hệ thống sẽ tự động hiển thị tình trạng miễn dịch, giúp bác sĩ đưa ra phác đồ điều trị hoặc phòng ngừa chính xác nhất.
Không còn cảnh phải ghi nhớ ngày tiêm hay lo lắng lỡ mất đợt tiêm chủng, hệ thống được tích hợp trí tuệ nhân tạo (AI) để: Gửi thông báo trực tiếp qua điện thoại trước 2-3 ngày đến hạn tiêm chủng. Nếu công dân di chuyển vào vùng đang có dịch (như sởi hoặc sốt xuất huyết), ứng dụng sẽ tự động kiểm tra lịch sử miễn dịch và đưa ra khuyến cáo tiêm bổ sung nếu cần thiết. Chứng nhận tiêm chủng được cấp dưới dạng chữ ký số đạt tiêu chuẩn toàn cầu, giúp người dân dễ dàng thực hiện các thủ tục xuất nhập cảnh mà không cần dịch thuật hay xác nhận giấy tờ phức tạp.
Về mặt quản lý hành chính, chính sách này giúp ngành y tế nắm bắt được chính xác tỷ lệ bao phủ vaccine thực tế theo thời gian thực tại từng địa phương.
“Chúng ta sẽ không còn phải thực hiện các cuộc điều tra xã hội học tốn kém để biết tỷ lệ tiêm chủng. Dữ liệu số cho phép Chính phủ điều phối vaccine đến đúng nơi đang thiếu, ngăn chặn lỗ hổng miễn dịch và tiết kiệm hàng trăm tỷ đồng ngân sách mỗi năm”, đại diện Trung tâm Thông tin Y tế Quốc gia cho biết.
Để bảo vệ quyền riêng tư, Hộ chiếu sức khỏe số áp dụng công nghệ mã hóa đầu cuối. Chỉ người dân mới có quyền cho phép y bác sĩ truy cập vào lịch sử tiêm chủng của mình thông qua xác nhận sinh trắc học (vân tay hoặc khuôn mặt). Các cơ quan hành chính chỉ có thể kiểm tra trạng thái “Hợp lệ” hoặc “Không hợp lệ” mà không được quyền xem chi tiết hồ sơ bệnh lý nếu không có sự đồng ý của chủ sở hữu.
Dự kiến, đến quý III/2025, hệ thống sẽ hoàn tất việc tích hợp dữ liệu quá khứ cho toàn bộ công dân, biến Việt Nam thành một trong những quốc gia sở hữu hệ thống quản lý tiêm chủng số hóa đồng bộ nhất khu vực.
Công Sơn CDC
