Nghị quyết số 57-NQ/TW của Bộ Chính trị về đột phá phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số quốc gia đang mở ra những cơ hội lớn để ngành Y tế chuyển mình mạnh mẽ trong kỷ nguyên số. Trong đó, xây dựng và khai thác hiệu quả dữ liệu số y tế được xác định là một trong những nhiệm vụ trọng tâm, tạo nền tảng cho việc hiện đại hóa hệ thống y tế, nâng cao chất lượng khám chữa bệnh và chăm sóc sức khỏe nhân dân.
Đối với ngành Y tế Quảng Ninh, Nghị quyết 57 không chỉ là định hướng chiến lược mà còn là động lực thúc đẩy quá trình chuyển đổi số toàn diện, từ quản lý nhà nước, y tế dự phòng đến khám chữa bệnh và quản lý sức khỏe cộng đồng. Việc hình thành hệ sinh thái dữ liệu số đồng bộ đang từng bước thay đổi phương thức hoạt động của ngành, hướng tới mục tiêu xây dựng nền y tế thông minh, hiện đại và lấy người dân làm trung tâm phục vụ.
Dữ liệu số – Nền tảng của y tế hiện đại
Trong thời đại công nghệ số, dữ liệu được ví như “nguồn tài nguyên mới” có giá trị đặc biệt quan trọng. Đối với lĩnh vực y tế, dữ liệu không chỉ phục vụ công tác quản lý mà còn hỗ trợ trực tiếp cho hoạt động chuyên môn, giúp nâng cao chất lượng chẩn đoán, điều trị và dự phòng bệnh tật.
Mỗi ngày, hệ thống y tế tạo ra khối lượng lớn dữ liệu liên quan đến khám chữa bệnh, xét nghiệm, chẩn đoán hình ảnh, tiêm chủng, bệnh truyền nhiễm và các chương trình y tế cộng đồng. Khi được số hóa và kết nối đồng bộ, những dữ liệu này sẽ trở thành nền tảng quan trọng giúp các cơ sở y tế nâng cao hiệu quả hoạt động, đồng thời hỗ trợ cơ quan quản lý đưa ra các quyết định chính xác, kịp thời dựa trên bằng chứng khoa học.
Nghị quyết 57 xác định rõ yêu cầu đẩy mạnh chuyển đổi số quốc gia, phát triển dữ liệu số và ứng dụng khoa học công nghệ vào mọi lĩnh vực của đời sống xã hội. Đối với ngành Y tế, đây là cơ sở quan trọng để xây dựng cơ sở dữ liệu y tế thống nhất, liên thông và phục vụ hiệu quả công tác chăm sóc sức khỏe nhân dân.
Từng bước hình thành hồ sơ sức khỏe điện tử toàn dân
Một trong những mục tiêu quan trọng của ngành Y tế hiện nay là xây dựng hồ sơ sức khỏe điện tử cho mỗi người dân.
Tại Quảng Ninh, các cơ sở y tế đang từng bước cập nhật và số hóa thông tin khám chữa bệnh, tiêm chủng, xét nghiệm, chẩn đoán hình ảnh và các dữ liệu sức khỏe liên quan nhằm hình thành hồ sơ sức khỏe điện tử xuyên suốt cho người dân.
Khi hệ thống được hoàn thiện, người dân có thể dễ dàng theo dõi lịch sử khám chữa bệnh, kết quả xét nghiệm, đơn thuốc và các chỉ số sức khỏe của bản thân trên môi trường số. Đồng thời, đội ngũ y tế cũng có thể khai thác thông tin nhanh chóng, chính xác để phục vụ công tác chẩn đoán và điều trị.
Việc xây dựng hồ sơ sức khỏe điện tử không chỉ giúp nâng cao chất lượng chăm sóc sức khỏe cá nhân mà còn tạo nền tảng để triển khai các dịch vụ y tế thông minh trong tương lai. Đây cũng là một trong những định hướng lớn của Bộ Y tế trong quá trình xây dựng cơ sở dữ liệu quốc gia về y tế và liên thông dữ liệu trên phạm vi toàn quốc.
Bệnh án điện tử – Bước tiến quan trọng trong chuyển đổi số y tế
Cùng với hồ sơ sức khỏe điện tử, việc triển khai bệnh án điện tử đang được xem là nhiệm vụ trọng tâm trong lộ trình chuyển đổi số ngành Y tế.
Khác với bệnh án giấy truyền thống, bệnh án điện tử cho phép lưu trữ, cập nhật và khai thác thông tin bệnh nhân một cách nhanh chóng, chính xác và an toàn. Bác sĩ có thể truy cập lịch sử điều trị, kết quả xét nghiệm và các thông tin liên quan để đưa ra quyết định điều trị hiệu quả hơn.
Việc áp dụng bệnh án điện tử cũng giúp giảm khối lượng giấy tờ hành chính, nâng cao hiệu quả quản lý bệnh viện và tạo điều kiện thuận lợi cho quá trình liên thông dữ liệu giữa các cơ sở khám chữa bệnh.
Theo định hướng của Bộ Y tế, việc triển khai bệnh án điện tử trên toàn quốc là một trong những nhiệm vụ quan trọng nhằm hình thành cơ sở dữ liệu khám chữa bệnh thống nhất, phục vụ công tác quản lý và chăm sóc sức khỏe người dân trong dài hạn.
Dữ liệu số nâng cao hiệu quả y tế dự phòng
Không chỉ hỗ trợ khám chữa bệnh, dữ liệu số còn đóng vai trò quan trọng trong lĩnh vực y tế dự phòng.
Thông qua hệ thống giám sát dịch tễ điện tử, dữ liệu về bệnh truyền nhiễm, tiêm chủng, an toàn thực phẩm và các chỉ số sức khỏe cộng đồng được cập nhật liên tục, giúp ngành Y tế theo dõi sát tình hình dịch bệnh và kịp thời triển khai các biện pháp ứng phó.
Đối với Quảng Ninh – địa phương có cửa khẩu quốc tế, hoạt động du lịch sôi động và lưu lượng giao thương lớn – việc ứng dụng dữ liệu số trong giám sát dịch bệnh có ý nghĩa đặc biệt quan trọng. Các hệ thống số hóa giúp nâng cao khả năng phát hiện sớm nguy cơ, hỗ trợ dự báo xu hướng dịch tễ và tăng cường hiệu quả quản lý y tế cộng đồng.
Đây cũng là nền tảng để ngành Y tế chuyển từ phương thức quản lý truyền thống sang quản lý dựa trên dữ liệu, góp phần nâng cao hiệu quả điều hành và bảo vệ sức khỏe nhân dân.
Chuyển đổi số mang lại nhiều lợi ích cho người dân
Những kết quả bước đầu của quá trình chuyển đổi số đã mang lại nhiều tiện ích thiết thực cho người dân.
Hiện nay, nhiều cơ sở y tế đã triển khai khám chữa bệnh bảo hiểm y tế bằng căn cước công dân gắn chip hoặc ứng dụng VNeID, giúp giảm thời gian làm thủ tục và hạn chế việc sử dụng giấy tờ truyền thống. Thanh toán không dùng tiền mặt, đăng ký khám trực tuyến và tra cứu thông tin y tế trên nền tảng số cũng đang ngày càng phổ biến.
Những tiện ích này không chỉ nâng cao chất lượng phục vụ mà còn góp phần xây dựng môi trường y tế minh bạch, hiện đại và thân thiện hơn với người dân.
Tuy nhiên, để quá trình chuyển đổi số đạt hiệu quả cao, cần có sự tham gia tích cực của người dân trong việc sử dụng các dịch vụ số, cập nhật thông tin sức khỏe và khai thác các nền tảng y tế điện tử một cách chủ động.
Hướng tới nền y tế số toàn diện
Nghị quyết 57-NQ/TW đang tạo ra động lực mạnh mẽ để ngành Y tế Quảng Ninh đẩy nhanh quá trình chuyển đổi số, xây dựng dữ liệu số và đổi mới phương thức quản lý. Trong thời gian tới, ngành Y tế tiếp tục tập trung hoàn thiện cơ sở dữ liệu y tế, mở rộng triển khai hồ sơ sức khỏe điện tử, bệnh án điện tử và các nền tảng y tế số; đồng thời tăng cường bảo đảm an toàn thông tin và nâng cao năng lực số cho đội ngũ cán bộ y tế.
Việc xây dựng dữ liệu số ngành Y tế không chỉ là yêu cầu của quá trình chuyển đổi số mà còn là nền tảng quan trọng để nâng cao chất lượng chăm sóc sức khỏe nhân dân. Với quyết tâm của toàn ngành cùng sự đồng hành của người dân, Quảng Ninh đang từng bước hiện thực hóa mục tiêu xây dựng nền y tế thông minh, hiện đại và phát triển bền vững theo tinh thần Nghị quyết 57-NQ/TW, góp phần bảo vệ, chăm sóc và nâng cao sức khỏe nhân dân trong kỷ nguyên số.
Lê Giang
