Nghị quyết số 57-NQ/TW của Bộ Chính trị về đột phá phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số quốc gia đã mở ra những định hướng chiến lược quan trọng cho sự phát triển của các ngành, lĩnh vực trong giai đoạn mới. Đối với ngành Y tế, đây không chỉ là cơ hội để nâng cao chất lượng khám chữa bệnh mà còn là động lực thúc đẩy quá trình hiện đại hóa toàn diện, hướng tới xây dựng hệ thống y tế thông minh, hiệu quả và lấy người dân làm trung tâm.
Trong bối cảnh cuộc Cách mạng công nghiệp lần thứ tư đang diễn ra mạnh mẽ, ngành Y tế Quảng Ninh xác định đổi mới sáng tạo, ứng dụng khoa học công nghệ và chuyển đổi số là những nhiệm vụ trọng tâm nhằm nâng cao chất lượng dịch vụ y tế, tối ưu hóa công tác quản lý và đáp ứng ngày càng tốt hơn nhu cầu chăm sóc sức khỏe của nhân dân.
Chuyển đổi số tạo bước chuyển mạnh trong hoạt động y tế
Những năm gần đây, Quảng Ninh luôn nằm trong nhóm các địa phương dẫn đầu cả nước về cải cách hành chính và chuyển đổi số. Trong lĩnh vực y tế, nhiều nền tảng công nghệ hiện đại đã được triển khai đồng bộ từ tuyến tỉnh đến tuyến cơ sở, góp phần thay đổi phương thức quản lý và cung cấp dịch vụ y tế.
Hệ thống đăng ký khám chữa bệnh trực tuyến, thanh toán không dùng tiền mặt, sử dụng căn cước công dân gắn chip và ứng dụng VNeID trong khám chữa bệnh bảo hiểm y tế đã từng bước giúp người dân tiếp cận dịch vụ y tế nhanh chóng, thuận tiện hơn. Nhiều cơ sở y tế đã triển khai bệnh án điện tử, số hóa quy trình chuyên môn và kết nối dữ liệu khám chữa bệnh, giảm đáng kể thời gian làm thủ tục cũng như nâng cao hiệu quả quản lý.
Việc chuyển đổi từ môi trường làm việc truyền thống sang môi trường số không chỉ giúp tiết kiệm nguồn lực mà còn tạo ra hệ sinh thái y tế hiện đại, minh bạch và phục vụ người dân tốt hơn.
Xây dựng hệ sinh thái đổi mới sáng tạo trong toàn ngành y tế
Chuyển đổi số chỉ thực sự phát huy hiệu quả khi được triển khai đồng bộ với đổi mới sáng tạo và phát triển nguồn nhân lực chất lượng cao. Nhận thức rõ điều đó, ngành Y tế Quảng Ninh đang từng bước xây dựng hệ sinh thái đổi mới sáng tạo, khuyến khích các đơn vị y tế chủ động nghiên cứu khoa học, cải tiến quy trình chuyên môn, ứng dụng công nghệ mới và phát huy sáng kiến trong thực tiễn khám, chữa bệnh cũng như quản lý y tế. Đây không chỉ là yêu cầu của quá trình hiện đại hóa ngành y mà còn là giải pháp quan trọng nhằm nâng cao chất lượng dịch vụ, tăng hiệu quả quản trị và đáp ứng tốt hơn nhu cầu chăm sóc sức khỏe ngày càng cao của người dân.
Một trong những nền tảng quan trọng của chuyển đổi số là dữ liệu. Việc chuẩn hóa, kết nối và chia sẻ dữ liệu giữa các cơ sở y tế sẽ tạo điều kiện để hình thành hệ thống dữ liệu sức khỏe thống nhất, phục vụ hiệu quả công tác quản lý, dự báo và hoạch định chính sách. Khi dữ liệu được cập nhật đầy đủ, liên thông và bảo đảm an toàn, các cơ sở y tế có thể giảm đáng kể các thủ tục hành chính, hạn chế trùng lặp thông tin, đồng thời hỗ trợ bác sĩ khai thác nhanh tiền sử bệnh tật, quá trình điều trị và kết quả cận lâm sàng của người bệnh. Điều này không chỉ giúp nâng cao chất lượng chẩn đoán, điều trị mà còn góp phần tiết kiệm thời gian, chi phí và nâng cao trải nghiệm của người dân khi sử dụng dịch vụ y tế.
Song song với đầu tư hạ tầng số, ngành Y tế Quảng Ninh cũng xác định con người là yếu tố quyết định sự thành công của quá trình đổi mới. Các chương trình đào tạo, bồi dưỡng kỹ năng số, nâng cao năng lực nghiên cứu khoa học và ứng dụng công nghệ cho đội ngũ cán bộ y tế được triển khai thường xuyên nhằm giúp cán bộ, nhân viên y tế thích ứng với phương thức làm việc mới. Đồng thời, các đơn vị khuyến khích tinh thần sáng tạo, đề xuất sáng kiến cải tiến kỹ thuật, ứng dụng trí tuệ nhân tạo, dữ liệu lớn và các công nghệ mới trong quản lý, chẩn đoán, điều trị và chăm sóc người bệnh, từng bước hình thành văn hóa đổi mới sáng tạo trong toàn ngành.
Trong thời gian tới, cùng với việc hoàn thiện hạ tầng công nghệ và mở rộng các nền tảng số, ngành Y tế Quảng Ninh sẽ tiếp tục đẩy mạnh hợp tác với các cơ sở đào tạo, viện nghiên cứu và doanh nghiệp công nghệ để tiếp cận những thành tựu mới của khoa học, thúc đẩy chuyển giao công nghệ và phát triển các giải pháp y tế thông minh. Việc kết hợp chặt chẽ giữa chuyển đổi số, đổi mới sáng tạo và phát triển công nghệ chiến lược sẽ tạo động lực quan trọng để xây dựng nền y tế hiện đại, minh bạch, hiệu quả và lấy người dân làm trung tâm, góp phần thực hiện thành công mục tiêu phát triển bền vững của ngành Y tế Quảng Ninh trong giai đoạn mới.
Xây dựng dữ liệu y tế số – Nền tảng của y tế thông minh
Dữ liệu được ví như “tài nguyên mới” trong thời đại số. Đối với ngành Y tế, việc hình thành kho dữ liệu sức khỏe toàn dân có ý nghĩa đặc biệt quan trọng trong công tác quản lý, dự báo và chăm sóc sức khỏe cộng đồng.
Ngành Y tế Quảng Ninh đang từng bước hoàn thiện hệ thống hồ sơ sức khỏe điện tử cho người dân, hướng tới mục tiêu mỗi người dân có một hồ sơ sức khỏe được quản lý xuyên suốt trong suốt vòng đời. Thông tin về tiêm chủng, khám chữa bệnh, xét nghiệm, chẩn đoán hình ảnh và các chỉ số sức khỏe được cập nhật liên tục, giúp bác sĩ dễ dàng theo dõi tình trạng sức khỏe và đưa ra quyết định điều trị phù hợp.
Việc kết nối và chia sẻ dữ liệu giữa các cơ sở y tế cũng góp phần giảm tình trạng trùng lặp xét nghiệm, hạn chế thủ tục hành chính và nâng cao hiệu quả khám chữa bệnh. Đồng thời, dữ liệu lớn còn hỗ trợ cơ quan quản lý phân tích xu hướng bệnh tật, đánh giá nguy cơ dịch bệnh và xây dựng các chính sách y tế phù hợp với thực tiễn.
Thúc đẩy đổi mới sáng tạo trong khám chữa bệnh
Đổi mới sáng tạo đang trở thành động lực quan trọng giúp ngành Y tế nâng cao năng lực chuyên môn và chất lượng phục vụ người bệnh.
Tại nhiều cơ sở y tế trên địa bàn tỉnh, các kỹ thuật cao trong chẩn đoán và điều trị ngày càng được triển khai rộng rãi. Nhiều kỹ thuật chuyên sâu thuộc các lĩnh vực tim mạch, ngoại khoa, hồi sức cấp cứu, ung bướu, chẩn đoán hình ảnh và xét nghiệm hiện đại đã được làm chủ, giúp người dân được tiếp cận dịch vụ y tế chất lượng cao ngay tại địa phương.
Bên cạnh đó, hoạt động nghiên cứu khoa học, cải tiến kỹ thuật và ứng dụng các sáng kiến trong quản lý bệnh viện cũng được quan tâm thúc đẩy. Nhiều giải pháp cải tiến quy trình khám chữa bệnh, nâng cao chất lượng dịch vụ và tăng cường an toàn người bệnh đã được triển khai hiệu quả, góp phần nâng cao hiệu suất hoạt động của các cơ sở y tế.
Đổi mới sáng tạo không chỉ diễn ra trong lĩnh vực chuyên môn mà còn lan tỏa tới công tác quản trị, điều hành, truyền thông giáo dục sức khỏe và quản lý y tế cộng đồng.
Ứng dụng trí tuệ nhân tạo và công nghệ mới trong y tế
Sự phát triển mạnh mẽ của trí tuệ nhân tạo (AI), dữ liệu lớn (Big Data), điện toán đám mây và Internet vạn vật (IoT) đang tạo ra những cơ hội lớn cho ngành Y tế.
Tại Quảng Ninh, nhiều đơn vị y tế đã bắt đầu tiếp cận và nghiên cứu ứng dụng các công nghệ mới trong hoạt động chuyên môn. Các phần mềm hỗ trợ đọc phim chẩn đoán hình ảnh, phân tích dữ liệu xét nghiệm, hỗ trợ ra quyết định lâm sàng và quản lý bệnh án đang từng bước được đưa vào sử dụng.
Trí tuệ nhân tạo không thay thế bác sĩ nhưng đóng vai trò là công cụ hỗ trợ hiệu quả, giúp tăng tốc độ xử lý dữ liệu, nâng cao độ chính xác trong chẩn đoán và giảm áp lực cho đội ngũ y tế. Trong lĩnh vực y tế dự phòng, các công nghệ phân tích dữ liệu cũng giúp dự báo nguy cơ dịch bệnh, hỗ trợ giám sát và xây dựng các biện pháp can thiệp phù hợp.
Việc chủ động tiếp cận các công nghệ chiến lược sẽ là yếu tố quan trọng giúp ngành Y tế thích ứng với những thay đổi nhanh chóng của thời đại số.
Phát triển nguồn nhân lực đáp ứng yêu cầu chuyển đổi số
Con người luôn là yếu tố quyết định thành công của mọi quá trình đổi mới. Do đó, cùng với đầu tư hạ tầng công nghệ, ngành Y tế Quảng Ninh đặc biệt chú trọng phát triển nguồn nhân lực chất lượng cao.
Nhiều chương trình đào tạo về chuyển đổi số, ứng dụng công nghệ thông tin, an toàn dữ liệu, trí tuệ nhân tạo và quản trị số đã được tổ chức cho cán bộ y tế các tuyến. Hoạt động đào tạo liên tục, đào tạo từ xa và hội chẩn trực tuyến giúp đội ngũ y tế cập nhật nhanh các tiến bộ khoa học kỹ thuật và nâng cao năng lực chuyên môn.
Bên cạnh đó, ngành Y tế cũng khuyến khích tinh thần đổi mới sáng tạo, nghiên cứu khoa học và chủ động ứng dụng các công nghệ mới vào thực tiễn công tác, tạo môi trường thuận lợi để cán bộ y tế phát huy năng lực và đóng góp vào sự phát triển chung của ngành.
Hướng tới nền y tế hiện đại, thông minh và bền vững
Thực hiện Nghị quyết 57-NQ/TW không chỉ là nhiệm vụ trước mắt mà còn là chiến lược lâu dài nhằm tạo nền tảng cho sự phát triển bền vững của ngành Y tế.
Trong thời gian tới, Quảng Ninh tiếp tục đẩy mạnh đầu tư hạ tầng số, hoàn thiện hệ thống dữ liệu y tế, mở rộng triển khai hồ sơ sức khỏe điện tử, bệnh án điện tử và các nền tảng y tế thông minh. Đồng thời, tăng cường nghiên cứu, ứng dụng khoa học công nghệ, thúc đẩy đổi mới sáng tạo và phát triển nguồn nhân lực chất lượng cao để đáp ứng yêu cầu của nền y tế hiện đại.
Với quyết tâm chính trị cao, sự đồng hành của đội ngũ cán bộ y tế cùng sự hỗ trợ của khoa học công nghệ, ngành Y tế Quảng Ninh đang từng bước tạo nên những dấu ấn rõ nét trong thực hiện Nghị quyết 57, hướng tới mục tiêu xây dựng hệ thống y tế hiện đại, thông minh, công bằng và hiệu quả, phục vụ ngày càng tốt hơn nhu cầu chăm sóc sức khỏe của nhân dân trong kỷ nguyên số.
Lê Giang
