Phương pháp nhịn ăn có liên quan đến một số lợi ích như là gia tăng trong thời gian ngắn của hóc môn tăng trưởng ở người và những thay đổi đối với biểu hiện gen. Những tác động này có liên quan đến tuổi thọ và giảm nguy cơ bệnh tật. Vì vậy những người nhịn ăn thường xuyên hy vọng sẽ giảm cân hoặc sống khỏe mạnh hơn, lâu hơn. Tuy nhiên nhịn ăn có thể nguy hiểm nếu không được thực hiện khoa học, đúng cách.
Nhịn ăn trong vài ngày có lẽ không ảnh hưởng đến hầu hết những người khỏe mạnh miễn là không để xuất hiện tình trạng mất nước, nhưng nhịn ăn hoàn toàn trong thời gian dài hoặc nhịn ăn liên tục có thể ảnh hưởng tới sức khỏe bởi vì cơ thể cần vitamin, khoáng chất và các chất dinh dưỡng khác từ thực phẩm mới duy trì và phát triển được. Nếu không được cung cấp đầy đủ, bạn có thể gặp các triệu chứng như mệt mỏi, chóng mặt, táo bón, mất nước và không thể chịu được nhiệt độ lạnh.
Chỉ vì bạn bè và đồng nghiệp nhận xét là béo nên chị A., phường Bạch Đằng, thành phố Hạ Long đã quyết định giảm cân bằng cách nhịn ăn và uống một loại trà giảm cân không rõ nguồn gốc được chị đặt mua trên mạng. Uống khoảng 1 tuần chị đã giảm được 5kg và không phải nhịn ăn nữa vì cảm giác không muốn ăn luôn thường trực. Cùng với đó, cơ thể bắt đầu xuất hiện các triệu chứng đầy bụng, mất nước, mệt mỏi cho đến khi kiệt quệ về sức khỏe, chị đã phải nhập viện để điều trị. Kết quả khám bệnh cho thấy men gan và lượng đường trong máu tăng vọt trước nguy cơ hạ đường huyết ảnh hưởng tới chức năng gan, thận. Vì phát hiện sớm và điều trị kịp thời, may mắn đến nay tình trạng sức khỏe của chị đã ổn định, các chỉ số sức khỏe cũng trở về mức bình thường. Sau lần giảm cân không mong muốn này, chị đã cẩn trọng và ý thức hơn với sức khỏe của mình. Chị chia sẻ: Em mua qua mạng 300 có 23 gói, cũng thấy sợ vì em thấy không ăn được với người lại giảm cân đi với da xấu hơn. Hối hận vừa mất tiền lại vừa mang bệnh thêm.
Một số tác hại từ việc nhịn ăn thường xuyên
Việc uống trà giảm cân nhịn ăn làm đẹp không còn xa lạ với nhiều người và đây cũng không phải là trường hợp đầu tiên uống sản phẩm không rõ nguồn gốc xuất xứ để lại hậu quả nghiêm trọng cho sức khỏe. Có những trường hợp may mắn khi phát hiện triệu chứng sớm, đến bệnh viện thăm khám và được điều trị kịp thời. Tuy nhiên cũng có những trường hợp để lại di chứng nặng nề, tổn thương thận nặng, phải lọc máu định kì khiến sức khỏe suy yếu. Bác sĩ Lê Thị Thanh Huyền, Phòng khám đa khoa, Trung tâm Kiểm soát bệnh tật tỉnh cho biết: Dù nhịn ăn trong bất kì trường hợp nào cũng cần tham khảo ý kiến của bác sĩ, sử dụng cái thực phẩm đấy có hợp lý với cái tình trạng bệnh lý đi kèm phù hợp trên của bệnh nhân đấy không và như thế thì mới giúp duy trì sức khỏe và giảm cân an toàn. Không thể là tự theo các cái quảng cáo ở trên mạng không rõ nguồn gốc thì chúng ta không nên sử dụng.)
Theo các chuyên gia y tế, bệnh nhân sử dụng các nhóm thuốc giảm cân do mất nước thì bệnh nhân sẽ giảm khoảng 10% trọng lượng cơ thể, trong vòng khoảng 10 ngày tới 2 tuần thì bệnh nhân sẽ bắt đầu cảm thấy choáng váng, hoa mắt, chóng mặt và lúc đó tình trạng suy thận sẽ diễn ra. Tình trạng thường diễn tiến âm thầm, ảnh hưởng tới tất cả các cơ quan. Tuy nhiên khi bệnh nhân phát hiện ra thì thường bệnh đã ở trong tình trạng nặng và có những trường hợp không thể hồi phục do bệnh ở giai đoạn cuối.
Để có một thân hình cân đối, cân nặng đạt chuẩn, không ít chị em đã áp dụng những biện pháp giảm cân cấp tốc thậm chí là học theo trên mạng. Một phương pháp giảm cân thải độc được khá nhiều chị em thực hiện đó là nhịn ăn sáng, ăn ít vào các bữa hoặc thay thế bằng thuốc uống, nước hoặc trà thay thế bữa ăn. Có người chỉ trong thời gian ngắn áp dụng đã giảm tới chục kilogram. Tuy nhiên kèm theo đó, việc nhịn ăn cũng để lại nhiều hệ lụy với sức khỏe đặc biệt là gia tăng tình trạng đau, viêm dạ dày. Giảm cân là một quá trình diễn ra lâu dài và liên quan đến các chuyển hóa trong cơ thể. Trên thị trường hiện nay có vô vàn các loại thực phẩm chức năng hoặc các sản phẩm thay thế được quảng cáo lành tính, có tác dụng giảm cân, thậm chí giảm cân “thần tốc”. Tuy nhiên, hiệu quả và mức độ an toàn là điều không ai có thể khẳng định được. Bên cạnh đó, một số loại thực phẩm chức năng có chứa thuốc lợi tiểu, dược liệu có tính nhuận tràng để làm giảm cân do mất nước nhưng cũng chỉ có tác dụng tạm thời. Việc giảm cân càng nhanh càng gây hại cho sức khỏe và gây nguy hiểm vì cơ thể không kịp thích nghi.
Nếu muốn giảm cân cần tham khảo ý kiến của bác sĩ hoặc chuyên gia dinh dưỡng để biết nhịn ăn có tác hại gì và chế độ giảm cân an toàn
Nhiều người nghĩ rằng nhịn ăn là cách giúp cơ thể xuống cân nhanh chóng nhưng đây là một quan điểm sai lầm thậm chí cho kết quả ngược lại trong một số trường hợp. Khi nhịn đói quá lâu cơ thể sẽ sinh ra cơ chế ít đốt cháy năng lượng xuống mức thấp nhất có thể đồng thời tích trữ chất béo để duy trì sức sống khiến bạn không thể đốt được lượng mỡ dư thừa. Do đó, không cần nhịn đói để ép cân nhanh chóng, hãy xây dựng một lối sống khoa học, duy trì tập luyện thể dục thể thao và luôn giữ cho tinh thần thoải mái để việc giảm cân trở nên hiệu quả và an toàn. Bên cạnh đó, trước thực trạng thị trường sản phẩm giảm cân đang khó kiểm soát như hiện nay, khi quyết định sử dụng bất kỳ một loại sản phẩm giảm cân nào, người tiêu dùng cần tìm hiểu kỹ các thông tin liên quan để tránh tác hại không đáng có cho sức khỏe.
Thanh Nga (CDC)
