Trong chiến lược chăm sóc sức khỏe ban đầu cho nhân dân, công tác tiêm chủng luôn được xem là một trong những giải pháp dự phòng hiệu quả, tiết kiệm và bền vững nhất. Đối với xã Hải Lạng, nơi đời sống người dân còn gắn với sản xuất nông – ngư nghiệp và điều kiện đi lại của một số thôn còn khó khăn, việc đưa trẻ đến các cơ sở y tế tuyến trên không phải lúc nào cũng thuận lợi. Chính vì vậy, vai trò của Trạm Y tế xã Hải Lạng trong tổ chức tiêm chủng an toàn, đầy đủ ngay tại cơ sở càng trở nên đặc biệt quan trọng.
Không chỉ đơn thuần thực hiện nhiệm vụ chuyên môn, đội ngũ cán bộ y tế nơi đây xác định tiêm chủng là “lá chắn” đầu tiên bảo vệ trẻ em khỏi nguy cơ bệnh truyền nhiễm, góp phần giảm gánh nặng chi phí điều trị, giảm biến chứng và tử vong, đồng thời nâng cao chất lượng dân số địa phương.
Phòng bệnh hơn chữa bệnh, giải pháp bền vững cho cộng đồng
Lịch sử y học đã chứng minh, trước khi có vắc xin, nhiều bệnh truyền nhiễm từng cướp đi sinh mạng của hàng triệu trẻ em trên thế giới. Tại Việt Nam, các bệnh như bạch hầu, ho gà, uốn ván sơ sinh, sởi, viêm não Nhật Bản… từng gây ra những đợt dịch lớn với hậu quả nặng nề.
Nhờ triển khai hiệu quả Chương trình Tiêm chủng mở rộng, tỷ lệ mắc và tử vong do các bệnh truyền nhiễm nguy hiểm đã giảm sâu. Tuy nhiên, nguy cơ dịch bệnh vẫn luôn tiềm ẩn nếu tỷ lệ tiêm chủng không được duy trì ở mức cao. Chỉ cần một nhóm trẻ chưa được tiêm đầy đủ, mầm bệnh có thể nhanh chóng lây lan trong cộng đồng.
Ý thức rõ điều đó, Trạm Y tế xã Hải Lạng đã chủ động xây dựng kế hoạch tiêm chủng chi tiết theo từng tháng, từng quý. Ngay từ đầu năm, trạm phối hợp với chính quyền thôn, cộng tác viên dân số tiến hành rà soát số trẻ trong độ tuổi tiêm chủng, trẻ mới sinh, trẻ tạm trú; lập danh sách quản lý và theo dõi chặt chẽ.
Danh sách trẻ được cập nhật thường xuyên, đối chiếu sổ tiêm cá nhân nhằm tránh bỏ sót hoặc tiêm chậm lịch. Những trường hợp gia đình bận việc hoặc đi làm ăn xa, cán bộ y tế trực tiếp liên hệ, nhắc nhở, thậm chí đến tận nhà vận động để đảm bảo quyền lợi tiêm chủng cho trẻ.
Quy trình chặt chẽ, an toàn là trên hết
Một trong những yếu tố tạo nên niềm tin của người dân chính là sự nghiêm túc, chuyên nghiệp trong tổ chức buổi tiêm. Tại Trạm Y tế xã Hải Lạng, quy trình tiêm chủng được thực hiện theo đúng hướng dẫn chuyên môn của Bộ Y tế.
Khu vực tiêm được bố trí theo nguyên tắc một chiều: từ khâu đón tiếp – khám sàng lọc – tiêm – theo dõi sau tiêm. Trẻ trước khi tiêm đều được khám cẩn thận, hỏi tiền sử bệnh lý, dị ứng, tình trạng sức khỏe hiện tại. Những trường hợp chưa đủ điều kiện tiêm sẽ được tư vấn và hẹn lịch phù hợp.
Cán bộ Trạm khám sàng lọc sức khỏe cho trẻ trước khi tiêm
Vắc xin được bảo quản trong tủ lạnh chuyên dụng, đảm bảo duy trì nhiệt độ theo quy định. Nhiệt độ được theo dõi và ghi chép hằng ngày, tránh làm giảm chất lượng vắc xin. Trang thiết bị cấp cứu, thuốc chống sốc luôn sẵn sàng trong suốt buổi tiêm.
Tiêm vắc xin cho trẻ
Cán bộ trạm cho trẻ uống vắc xin
Chị Hoàng Thị Hằng người dân thôn Thống Nhất, chia sẻ: “Mỗi lần đưa con đến tiêm, tôi thấy các bác sĩ ở trạm làm việc rất cẩn thận. Trước khi tiêm đều khám sàng lọc, hỏi tình trạng sức khỏe của cháu rồi mới thực hiện. Sau tiêm còn dặn dò rất kỹ cách theo dõi tại nhà nên gia đình rất yên tâm.”
Sau tiêm, trẻ được theo dõi tối thiểu 30 phút tại trạm. Cán bộ y tế hướng dẫn phụ huynh tiếp tục theo dõi trẻ tại nhà trong 24 – 48 giờ, cách xử trí khi trẻ sốt nhẹ, quấy khóc hoặc có biểu hiện bất thường. Nhờ thực hiện nghiêm các quy định về an toàn tiêm chủng, nhiều năm qua, trên địa bàn xã không ghi nhận tai biến nặng sau tiêm.
Tăng cường truyền thông nâng cao nhận thức người dân
Bên cạnh công tác chuyên môn, Trạm Y tế xã Hải Lạng đặc biệt chú trọng hoạt động truyền thông giáo dục sức khỏe. Các nội dung về lợi ích của tiêm chủng, lịch tiêm cơ bản, tác dụng phụ thông thường và cách xử trí được lồng ghép trong các buổi họp thôn, sinh hoạt hội phụ nữ, đoàn thanh niên, chương trình chăm sóc sức khỏe sinh sản và “1.000 ngày đầu đời”.
Hệ thống loa truyền thanh xã thường xuyên phát thông báo lịch tiêm chủng định kỳ. Cán bộ y tế giải đáp trực tiếp những băn khoăn của phụ huynh, nhất là trước những thông tin chưa chính xác lan truyền trên mạng xã hội. Từ đó, người dân hiểu rõ rằng tiêm chủng là biện pháp phòng bệnh an toàn, hiệu quả và đã được kiểm chứng qua thực tiễn.
Chị Trịnh Thị Thu một bà mẹ trẻ tại xã, cho biết: “Trước đây tôi nghe nhiều thông tin trái chiều nên cũng lo lắng. Nhưng được cán bộ trạm giải thích cụ thể, tôi hiểu rằng nếu không tiêm thì nguy cơ mắc bệnh còn nguy hiểm hơn rất nhiều. Giờ tôi luôn đưa con đi tiêm đúng lịch.”
Bao phủ đầy đủ các đối tượng
Không chỉ tập trung vào trẻ dưới 1 tuổi, Trạm Y tế xã Hải Lạng còn thực hiện tiêm nhắc lại cho trẻ lớn hơn theo lịch, tiêm phòng uốn ván cho phụ nữ mang thai, góp phần phòng ngừa uốn ván sơ sinh – căn bệnh nguy hiểm nhưng có thể phòng tránh hoàn toàn bằng vắc xin.
Công tác quản lý phụ nữ có thai được lồng ghép chặt chẽ với quản lý tiêm chủng. Mỗi thai phụ khi đến khám thai đều được tư vấn và theo dõi lịch tiêm phòng uốn ván đầy đủ, đảm bảo an toàn cho cả mẹ và bé.
Nhờ sự vào cuộc đồng bộ của hệ thống y tế cơ sở, tỷ lệ tiêm chủng đầy đủ các loại vắc xin cơ bản trên địa bàn xã luôn duy trì ở mức cao. Đây là nền tảng quan trọng giúp địa phương giữ vững thành quả phòng chống dịch bệnh, bảo vệ sức khỏe cộng đồng.
Hướng tới tương lai khỏe mạnh cho trẻ em Hải Lạng
Trong bối cảnh biến đổi khí hậu, giao lưu đi lại ngày càng nhiều, nguy cơ dịch bệnh xâm nhập và lây lan luôn hiện hữu. Vì vậy, việc duy trì tỷ lệ tiêm chủng cao, bền vững là nhiệm vụ lâu dài, đòi hỏi sự chung tay của cả hệ thống chính trị và toàn thể nhân dân.
Thời gian tới, Trạm Y tế xã Hải Lạng tiếp tục nâng cao chất lượng quản lý dữ liệu tiêm chủng, ứng dụng công nghệ thông tin trong theo dõi lịch tiêm; tăng cường tập huấn chuyên môn cho cán bộ y tế; đẩy mạnh truyền thông, vận động để mọi trẻ em trên địa bàn đều được tiếp cận vắc xin đầy đủ, đúng lịch.
Mỗi mũi tiêm hôm nay không chỉ giúp một đứa trẻ tránh khỏi bệnh tật, mà còn góp phần xây dựng một cộng đồng khỏe mạnh, phát triển bền vững. Với sự tận tâm và trách nhiệm của đội ngũ y tế cơ sở, Hải Lạng đang từng bước củng cố “lá chắn” phòng bệnh vững chắc, đảm bảo cho trẻ em được lớn lên trong môi trường an toàn, khỏe mạnh, nền tảng cho tương lai tươi sáng của quê hương.
Mạnh Hùng, Ngọc Phượng – CDC QN
