Ngày 3/3 hằng năm được Tổ chức Y tế Thế giới (WHO) phát động là Ngày Thính giác thế giới (World Hearing Day). Đây là dịp nhằm nâng cao nhận thức của cộng đồng về phòng ngừa điếc và suy giảm thính lực, đồng thời thúc đẩy việc chăm sóc tai và thính giác ở mọi lứa tuổi.
Theo ước tính của WHO, đến năm 2050 sẽ có hơn 700 triệu người trên thế giới bị suy giảm thính lực cần được phục hồi chức năng. Phần lớn các trường hợp này tập trung ở các quốc gia có thu nhập trung bình và thấp – nơi điều kiện tiếp cận dịch vụ y tế chuyên sâu về tai mũi họng còn hạn chế. Con số này cho thấy suy giảm thính lực đang trở thành một thách thức y tế công cộng toàn cầu.
Suy giảm thính lực – Gánh nặng âm thầm
Thính giác đóng vai trò quan trọng trong giao tiếp, học tập và hòa nhập xã hội. Khi khả năng nghe suy giảm, người bệnh không chỉ gặp khó khăn trong sinh hoạt hằng ngày mà còn đối mặt với nhiều hệ lụy lâu dài.
Ở trẻ nhỏ, nghe kém có thể làm chậm phát triển ngôn ngữ và ảnh hưởng đến kết quả học tập. Ở người trưởng thành, tình trạng này làm giảm hiệu quả lao động, hạn chế cơ hội nghề nghiệp. Đối với người cao tuổi, suy giảm thính lực có thể dẫn đến cảm giác cô lập, trầm cảm và gia tăng nguy cơ suy giảm nhận thức.
Điều đáng lo ngại là nhiều trường hợp tiến triển âm thầm, không có biểu hiện rõ ràng trong giai đoạn đầu. Người bệnh thường chủ quan, chỉ đi khám khi tình trạng đã nặng, gây khó khăn cho điều trị và phục hồi.
Nguyên nhân và yếu tố nguy cơ
Suy giảm thính lực có thể xuất phát từ nhiều nguyên nhân khác nhau, bao gồm:
-
Tiếp xúc thường xuyên với tiếng ồn lớn trong sinh hoạt và lao động.
-
Thói quen nghe nhạc bằng tai nghe với âm lượng cao trong thời gian dài.
-
Viêm tai giữa tái phát hoặc nhiễm trùng tai không được điều trị triệt để.
-
Nguyên nhân bẩm sinh, di truyền.
-
Lão hóa tự nhiên.
-
Tác dụng phụ của một số loại thuốc có độc tính với tai.
Trong bối cảnh đời sống hiện đại, việc sử dụng các thiết bị nghe cá nhân ngày càng phổ biến, đặc biệt ở giới trẻ, làm gia tăng nguy cơ tổn thương thính giác sớm nếu không sử dụng đúng cách.
Phòng ngừa suy giảm thính lực
Các chuyên gia khẳng định phần lớn trường hợp suy giảm thính lực có thể phòng ngừa được. Những biện pháp đơn giản nhưng hiệu quả gồm:
-
Giữ âm lượng nghe nhạc ở mức an toàn (dưới 60% mức tối đa).
-
Không sử dụng tai nghe liên tục quá 60 phút mỗi lần.
-
Hạn chế tiếp xúc với môi trường có tiếng ồn lớn; sử dụng phương tiện bảo vệ tai khi cần thiết.
-
Không tự ý ngoáy tai bằng vật cứng hoặc sắc nhọn.
-
Điều trị sớm và đầy đủ các bệnh lý về tai.
-
Khám và kiểm tra thính lực định kỳ, đặc biệt đối với trẻ nhỏ, người cao tuổi và người làm việc trong môi trường ồn ào.
Bên cạnh đó, việc sàng lọc thính lực cho trẻ sơ sinh và can thiệp sớm có ý nghĩa đặc biệt quan trọng, giúp trẻ phát triển ngôn ngữ và hòa nhập tốt hơn với cộng đồng.
Chung tay vì một cộng đồng nghe tốt hơn
Ngày Thính giác thế giới 3/3 là lời nhắc nhở mỗi người quan tâm hơn đến sức khỏe thính giác của bản thân và gia đình. Bảo vệ thính giác không chỉ giúp duy trì khả năng nghe mà còn góp phần nâng cao chất lượng cuộc sống, giữ gìn sự kết nối và sẻ chia trong xã hội.
Chăm sóc đôi tai hôm nay chính là bảo vệ những âm thanh ý nghĩa của ngày mai.

Hoàng Yến – CDC Quảng Ninh





