Với người bệnh ung thư, hành trình điều trị vốn đã nhiều gian nan. Nếu phải đi xa để thực hiện từng xét nghiệm, tiếp nhận kỹ thuật chuyên sâu hay điều trị theo đúng phác đồ, gánh nặng về thời gian, chi phí và tâm lý lại càng lớn. Tại Bệnh viện Bãi Cháy, việc liên tục cập nhật, làm chủ các kỹ thuật mới trong chẩn đoán và điều trị ung thư đang từng bước giúp người bệnh được tiếp cận các phương pháp điều trị chuyên sâu ngay tại thành phố Quảng Ninh, qua đó giảm nhu cầu chuyển tuyến và rút ngắn hành trình điều trị.

Khi một xét nghiệm có thể mở ra thêm cơ hội điều trị

Trong điều trị ung thư, chẩn đoán chính xác không chỉ giúp xác định người bệnh mắc bệnh gì mà còn là cơ sở để lựa chọn phương pháp điều trị phù hợp. Đặc biệt với ung thư phổi không tế bào nhỏ giai đoạn tiến xa, tái phát hoặc di căn, việc xác định đặc điểm phân tử của khối u có ý nghĩa quan trọng trong lựa chọn điều trị đích đối với những trường hợp phù hợp.

Từ yêu cầu thực tế đó, các bác sĩ Khoa Vi sinh và Trung tâm Ung bướu, Bệnh viện Bãi Cháy đã nghiên cứu, ứng dụng kỹ thuật xét nghiệm đột biến gene EGFR trong điều trị đích bệnh nhân ung thư biểu mô không tế bào nhỏ của phổi giai đoạn tái phát, di căn. Đây là kỹ thuật được triển khai lần đầu tại Quảng Ninh, trước đó chủ yếu được thực hiện tại một số bệnh viện tuyến Trung ương.

Xét nghiệm giúp xác định tình trạng đột biến gene EGFR của tế bào u, từ đó tạo cơ sở để bác sĩ lựa chọn phương pháp điều trị đích bằng thuốc TKIs cho những bệnh nhân có chỉ định. Thay vì áp dụng một phương pháp điều trị giống nhau cho tất cả người bệnh, kết quả xét nghiệm giúp quá trình điều trị được cá thể hóa hơn, phù hợp với đặc điểm sinh học của từng khối u.

Qua 2 năm triển khai, từ tháng 10/2020 đến tháng 10/2022, Bệnh viện Bãi Cháy đã thực hiện xét nghiệm trên 159 mẫu bệnh phẩm, phát hiện 60 bệnh nhân có đột biến EGFR dương tính, chiếm 37,7%. Trong số này, 25 bệnh nhân được phát hiện sớm để điều trị thuốc TKIs theo đúng phác đồ. Sau 3 tháng điều trị, tỷ lệ kiểm soát bệnh đạt 96%, tỷ lệ đáp ứng khối u đạt 72%; các triệu chứng như đau ngực, ho, khó thở được cải thiện rõ rệt.

Làm chủ kỹ thuật để người bệnh không phải đi xa

Để một kỹ thuật mới thực sự phát huy hiệu quả, việc đầu tư trang thiết bị mới chỉ là bước đầu. Quan trọng hơn là đội ngũ bác sĩ, kỹ thuật viên phải làm chủ được toàn bộ quy trình, từ chỉ định xét nghiệm, tiếp nhận và xử lý bệnh phẩm, phân tích kết quả đến phối hợp với bác sĩ điều trị để đưa ra hướng tiếp cận phù hợp.

Trước khi kỹ thuật được triển khai tại Bệnh viện Bãi Cháy, mẫu bệnh phẩm của người bệnh có nhu cầu xét nghiệm đột biến EGFR phải gửi lên các bệnh viện tuyến Trung ương. Việc thực hiện xét nghiệm ngay tại Bệnh viện Bãi Cháy giúp rút ngắn thời gian chờ kết quả, giảm chi phí gửi mẫu và tạo điều kiện để người bệnh được tiếp cận phác đồ điều trị phù hợp sớm hơn. Hiện xét nghiệm đột biến gene EGFR và điều trị thuốc đích TKIs đã được triển khai thường quy tại Trung tâm Ung bướu của bệnh viện.

Đối với người bệnh ung thư, lợi ích ấy không chỉ được tính bằng một lần đi lại. Điều trị ung thư thường kéo dài, người bệnh phải nhiều lần đến cơ sở y tế để xét nghiệm, khám, điều trị và theo dõi. Mỗi kỹ thuật được làm chủ ngay tại địa phương vì thế có thể giúp giảm thêm một phần chi phí, thời gian và áp lực cho cả người bệnh lẫn gia đình.

Trường hợp bệnh nhân T.V.B., 64 tuổi, từng được điều trị tại Bệnh viện Bãi Cháy là một ví dụ. Người bệnh được chẩn đoán ung thư phổi giai đoạn IV di căn não. Kết quả xét nghiệm đột biến EGFR là cơ sở để các bác sĩ lựa chọn phác đồ điều trị thuốc đích TKIs kết hợp xạ trị triệu chứng ung thư di căn não. Sau gần một năm điều trị theo phác đồ, sức khỏe người bệnh ổn định, có thể sinh hoạt bình thường.

Từ một kỹ thuật đến điều trị ung thư đa mô thức

Xét nghiệm đột biến gene chỉ là một mắt xích trong quá trình điều trị. Ung thư là nhóm bệnh phức tạp, mỗi người bệnh có thể cần một hoặc nhiều phương pháp khác nhau tùy loại ung thư, vị trí, giai đoạn bệnh và thể trạng. Vì vậy, năng lực điều trị không chỉ được quyết định bởi một kỹ thuật riêng lẻ mà còn nằm ở khả năng phối hợp nhiều phương pháp trong cùng một hệ thống.

Tại Bệnh viện Bãi Cháy, Trung tâm Ung bướu được phát triển theo hướng điều trị đa mô thức, với các lĩnh vực phẫu thuật, hóa trị, xạ trị – y học hạt nhân, điều trị đích, chăm sóc giảm nhẹ và nhiều kỹ thuật chuyên sâu khác. Trung tâm hiện có 5 khoa, gồm Hồi sức ung bướu, Ung bướu 1, Ung bướu 2, Xạ trị và y học hạt nhân, Giải phẫu bệnh, với quy mô 200 giường bệnh.

Cùng với điều trị toàn thân, bệnh viện cũng phát triển nhiều kỹ thuật can thiệp và phẫu thuật ít xâm lấn trong điều trị ung thư. Việc kết hợp giữa phẫu thuật, xạ trị, hóa trị, điều trị đích và các phương pháp can thiệp phù hợp giúp bác sĩ có thêm lựa chọn trong xây dựng phác đồ, hướng tới kiểm soát bệnh, bảo tồn chức năng và nâng cao chất lượng cuộc sống cho người bệnh.

Đây cũng là hướng phát triển phù hợp với định hướng hình thành các trung tâm chuyên sâu của hệ thống y tế thành phố Quảng Ninh. Hiện Trung tâm Ung bướu được xác định là một trong những trung tâm chuyên sâu thuộc Bệnh viện Bãi Cháy, cùng với các lĩnh vực như Chấn thương – Chỉnh hình, Tiết niệu – Nam khoa – Sàn chậu và Đào tạo, Hợp tác quốc tế.

Bớt một hành trình, thêm một cơ hội

Với một người khỏe mạnh, một chuyến đi xa có thể chỉ là vài giờ di chuyển. Nhưng với người bệnh ung thư, đặc biệt những người phải điều trị nhiều đợt, mỗi lần chuyển tuyến đều kéo theo nhiều chi phí và áp lực. Đó có thể là tiền đi lại, ăn ở, thời gian người thân phải nghỉ việc để chăm sóc và những mệt mỏi về thể chất trong quá trình điều trị.

Bởi vậy, phát triển kỹ thuật chuyên sâu ngay tại thành phố Quảng Ninh không chỉ là câu chuyện về năng lực chuyên môn của một bệnh viện. Đó còn là cách để những tiến bộ y học đến gần người dân hơn, giúp người bệnh có thể tiếp cận dịch vụ kỹ thuật cao ngay tại nơi mình sinh sống và hạn chế những trường hợp phải đi xa chỉ để thực hiện một xét nghiệm hoặc kỹ thuật đã có thể triển khai tại địa phương.

Trung tâm Ung bướu Bệnh viện Bãi Cháy được đưa vào hoạt động từ năm 2019, từng bước phát triển năng lực chẩn đoán, tầm soát, phát hiện sớm và điều trị ung thư. Cùng với đội ngũ được đào tạo chuyên sâu, bệnh viện đầu tư hệ thống trang thiết bị phục vụ chẩn đoán và điều trị, đồng thời tăng cường hợp tác, tiếp nhận chuyển giao kỹ thuật từ các cơ sở y tế chuyên ngành.

Những năm qua, nhiều kỹ thuật điều trị ung thư hiện đại đã được triển khai tại Bệnh viện Bãi Cháy, trong đó có phẫu thuật, hóa trị, xạ trị, nút mạch, đốt u bằng công nghệ vi sóng và điều trị đích. Việc kết hợp các phương pháp trong điều trị đa mô thức giúp mở rộng cơ hội điều trị tại chỗ, đồng thời góp phần giảm gánh nặng chuyển tuyến cho người bệnh.

Làm chủ kỹ thuật để người bệnh được điều trị gần nhà

Trong ung thư học, kỹ thuật mới liên tục được cập nhật và phương pháp điều trị cũng không ngừng thay đổi. Vì vậy, làm chủ một kỹ thuật không phải là đích đến cuối cùng, mà là nền tảng để đội ngũ y tế tiếp tục nghiên cứu, đào tạo và tiếp nhận những tiến bộ mới.

Phía sau mỗi kỹ thuật được triển khai là quá trình đầu tư cho con người, trang thiết bị và quy trình chuyên môn. Nhưng đích đến cuối cùng vẫn là người bệnh. Khi một xét nghiệm được thực hiện ngay tại nơi người bệnh đang điều trị, khi một phương pháp điều trị chuyên sâu không còn đồng nghĩa với việc phải vượt hàng trăm kilomet, hành trình chống chọi với ung thư có thể bớt đi một phần gánh nặng.

Với Bệnh viện Bãi Cháy, làm chủ kỹ thuật mới vì thế không chỉ là nâng thêm một bước năng lực chuyên môn. Đó còn là cách để những tiến bộ của y học đến gần hơn với người dân thành phố Quảng Ninh, giúp người bệnh ung thư có thêm cơ hội được chẩn đoán chính xác, điều trị phù hợp và quan trọng hơn, bớt một hành trình xa nhà trên con đường tìm lại sức khỏe.

Lê Giang